Το ΚΙΠΑ στα πλαίσια των σκοπών του για την ποιοτική ανάπτυξη των νησιών μας, ξεκίνησε πριν από 10 χρόνια, μετά από ανάθεση της Εγχωρίου Περιουσίας, το έργο της αναβίωσης των παλιών κυθηραϊκών μονοπατιών στα οποία μπορεί κανείς να “συναντηθεί” με τη φύση και τον πολιτισμό του νησιού μας.

Για 8 χρόνια το ΚΙΠΑ υπήρξε ο φορέας που υποστήριξε με κάθε μέσον, κατευθύνοντας το σύνολο των οικονομικών του δυνατοτήτων, αλλά και ψάχνοντας και ευαισθητοποιώντας μεγάλους ή μικρούς χορηγούς, στην ανάπτυξη του δικτύου μονοπατιών.

Προσέφερε χώρο και υλικοτεχνική υποδομή, βοήθησε και υποστήριξε εθελοντές και εργάτες, οργανώνοντας με κάθε τρόπο την ανάπτυξη του δικτύου.

Αρωγοί στο έργο αυτό, τα τελευταία χρόνια, είναι ο Δήμος Κυθήρων, η Εγχώριος Περιουσία και το Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο (MedINA).

Την Άνοιξη του 2019, το επίσημο δίκτυο μονοπατιών των Κυθήρων περνάει σε νέο στάδιο. Τα Κύθηρα έχουν πλέον ένα ολοκληρωμένο δίκτυο 12 θεματικών διαδρομών, που φτάνει τα 100 χιλιόμετρα. Οι διαδρομές αυτές έχουν αναβαθμισμένη κυκλική σχεδίαση, βασισμένη στη βέλτιστη εμπειρία των επισκεπτών. Είναι πλήρως σηματοδοτημένες και αναδεικνύουν την
εναλλαγή των τοπίων και τον πλούτο αξιοθέατων του νησιού.

Παράλληλα, έχουν καταγραφεί επιστημονικά πάνω από 310 σημεία φυσικού και πολιτιστικού ενδιαφέροντος κατά μήκος των διαδρομών.

Επίσης, έχουν γίνει 59 εις βάθος συνεντεύξεις με 46 κατοίκους του νησιού που στόχο έχουν τη διάσωση πολύτιμης τοπικής γνώσης, αλλά και την αξιοποίησή της δημιουργώντας αφηγήσεις για τους επισκέπτες.

Οφέλη Μονοπατιών

  • Προβάλλονται τα Κύθηρα για πρώτη φορά στον ταχύτερα αναπτυσσόμενο κλάδο του τουρισμού παγκοσμίως, που είναι ο τουρισμός περιπέτειας. Η πεζοπορία σε μονοπάτια είναι πλέον η δημοφιλέστερη δραστηριότητα του κλάδου αυτού.
  • Επενδύουμε σε αποδοτικότερο τουρισμό. Οι ταξιδιώτες-πεζοπόροι ξοδεύουν
    περισσότερα χρήματα κατά κεφαλήν σε σχέση με το μέσο τουρίστα.
  • Ενισχύουμε την τοπική οικονομία και τη βιωσιμότητα μικρών και μεσαίων κυθηραϊκών επιχειρήσεων. Οι έρευνες δείχνουν ότι το ποσοστό των κερδών από τον πεζοπορικό τουρισμό (67%) που μένει στην τοπική κοινωνία είναι πέντε φορές μεγαλύτερο από το μαζικό (14%). Τα μονοπάτια είναι μια από τις αποδοτικότερες επενδύσεις για τα Κύθηρα.

Τα οικονομικά οφέλη είναι πολλαπλάσια της αρχικής επένδυσης και η απόσβεση αυτής γίνεται ταχύτατα.

  • Επιμηκύνουμε την τουριστική περίοδο σε Άνοιξη και Φθινόπωρο. Η περιήγηση είναι μια δραστηριότητα η οποία πραγματοποιείται εξ ορισμού τους μήνες αυτούς, όταν το νησί είναι τουριστικά νεκρό.
  • Διαχέουμε τον τουρισμό σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του νησιού, όχι μόνο στις τουριστικές τοποθεσίες.
  • Αναπτύσσουμε ένα διαφοροποιημένο τουριστικό προϊόν, βασισμένο στην ιδιαιτερότητα και τα συγκριτικά πλεονεκτήματα των Κυθήρων. Τα μονοπάτια συνδυάζουν ιδανικά τη Φύση με τον Πολιτισμό. Αναδεικνύουν την κληρονομιά μας ως βασικό συστατικό της βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης.
  • Προβάλουμε τα μονοπάτια βάσει σχεδίου μάρκετινγκ με πλήθος δράσεων.
    Χρησιμοποιούμε νέες τεχνολογίες για την ανάδειξη των μονοπατιών, όπως mobile app, αλλά και καινοτόμες μεθόδους σε όλα τα στάδια ανάπτυξης του δικτύου μονοπατιών.
  • Αξιοποιούμε παράλληλα πολλά αξιοθέατα κατά μήκος των μονοπατιών που μέχρι τώρα ήταν ανεκμετάλλευτα. Διαμορφώνουμε υλικό, όπως αφηγήσεις, για όλα τα αξιοθέατα.
  • Αναδεικνύουμε τα μονοπάτια ως προτεραιότητα για την Κυθηραϊκή κοινωνία, με εκδηλώσεις και εργαστήρια.
  • Με βάση τα μονοπάτια, καταγράφουμε και διασώζουμε την τοπική γνώση για την παράδοση και τον πολιτισμό μας, πριν αυτή χαθεί.
  • Ενθαρρύνουμε τη συμμετοχική προστασία του περιβάλλοντος, της φυσικής αισθητικής και πολιτιστικής κληρονομιάς του νησιού μας.

Οικονομικά Στοιχεία

Στα 10 αυτά χρόνια έχουν δαπανηθεί γύρω στα 200.000 Ευρώ -τα μισά από αυτά στο πεδίο και τα υπόλοιπα σε σταθερές δαπάνες υποστήριξης και διαχείρισης του εργου. Τα χρήματα προήλθαν από χορηγίες οργανισμών, επιχειρήσεων, ιδιωτών και ένα μεγάλο μέρος από τους απόδημους Κυθήριους της Αυστραλίας.

Σύμφωνα με στοιχεία που συλλέξαμε από τους οργανωμένους πράκτορες που δραστηριοποιούνται στον πεζοπορικό τουρισμό, έχει δημιουργηθεί σημαντικό οικονομικό όφελος για τους κατοίκους και επαγγελματίες του νησιού.

Τα στοιχεία αφορούν τα έτη 2016 και 2017 και δίνουν ένα ποσό πάνω από 1.000.000 Ευρώ συνολικό οικονομικό όφελος στην Κυθηραϊκή Κοινωνία – εστίαση, διαμονή, μετακίνηση και αγορές.

Στόχοι

Το πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύου μονοπατιών έχει τους εξής στόχους για την επόμενη περίοδο:

  • Δράσεις προβολής και μάρκετινγκ (εκθέσεις, online, FAM και PRESS trips, εκδηλώσεις κτλ.)
  • Βοηθητικό και προωθητικό υλικό (χάρτες, mobile app, κινηματογραφικά σποτ, φωτογραφίες)
  • Ολοκλήρωση Γνωσιακής Βάσης
  • Επέκταση του δικτύου στα Κύθηρα και στα Αντικύθηρα, φτάνοντας τα 150 χλμ
  • Κατάρτιση και δίκτυο συνεργασίας επαγγελματιών τουρισμού
  • Δράσεις Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και Citizen Science